Po raz pierwszy udało się badać pole gluonowe wewnątrz związanych nukleonów
27 maja 2025, 09:49W Thomas Jefferson National Accelerator Facility dokonano pierwszych w historii pomiarów gluonów wewnątrz jądra atomowego. To duży krok w kierunku poznania rozkładu pola gluonowego (pola Yanga-Millsa) wewnątrz protonu, cieszy się jeden z członków zespołu badawczego, profesor Axel Schmidt z George Washington University. Jesteśmy na pograniczu wiedzy o „kleju atomowym”. W zasadzie nic o tym nie wiemy, więc przydatna jest każda nowa informacja. To jednocześnie niezwykle ekscytujące i bardzo trudne, dodaje profesor Or Hen z MIT.
Morskie pająki napędzane... metanem
23 czerwca 2025, 16:58Na Grzbiecie Wschodniopacyficznym, między Alaską a Kalifornią, naukowcy odkryli trzy nieznane wcześniej gatunki kikutnic (pająków morskich) napędzanych... metanem.
Wielkie badania DNA pokazują historię ludzkich chorób z ostatnich 37 000 lat
15 lipca 2025, 06:10W wyniku sekwencjonowania DNA pobranego ze szczątków 1313 osób, które żyły w Eurazji w ciągu ostatnich 37 000 lat, znaleziono materiał genetyczny 5486 bakterii, wirusów i pasożytów, należących do 492 gatunków ze 136 rodzajów. Było wśród nich 3384 patogenów ludzkich należących do 124 gatunków, w tym i takie, na które dotychczas nie natrafiono w starych ludzkich szczątkach. Zespół naukowy, w skład którego wchodzili m.in. Eske Willerslev, Astrid K. N. Iversen i Martin Sikora, stwierdził, że najstarsze ze znalezionych dowodów na zoonozy – choroby, którymi ludzie zarażają się od zwierząt – pochodzą sprzed 6500 lat. Choroby te zaczęły się szerzej rozprzestrzeniać około 5000 lat temu.
Obserwatorium Very C. Rubin zaczęło wysyłać alerty. Będą miliony powiadomień każdej nocy
2 marca 2026, 09:34Najnowsze z wielkich obserwatoriów astronomicznych, Obserwatorium im. Very C. Rubin, rozpoczęło wysyłanie alertów niemal w czasie rzeczywistym. W nocy 24 lutego rozesłano 800 000 takich alertów. Alerty te – trafiające do wszystkich zainteresowanych – to informacje o potencjalnie nowych obiektach w przestrzeni kosmicznej. Dzięki temu, że mają być możliwie jak najbardziej aktualne, astronomowie na całym świecie będą mogli koordynować swoje prace i bardzo szybko rozpoczynać obserwacje potencjalnie interesujących celów. A wspomnianych 800 000 alertów to nie jest ostatnie słowo Vera C. Rubin Observatory.
Miód spadziowy to więcej przeciwutleniaczy
22 lutego 2007, 18:46Studium 53 hiszpańskich miodów wykazało, że miód spadziowy (czyli wytworzony ze spadzi zebranej z pędów roślin) zawiera więcej przeciwutleniaczy niż miód nektarowy (produkowany z nektaru).
Szukamy tego, w co wierzymy
7 lutego 2008, 12:00Każdy użytkownik wyszukiwarek wie, że zazwyczaj po wpisaniu określonego słowa i naciśnięciu na guzik "szukaj" wyświetlają się tysiące rekordów. Wydawałoby się, że to nieprzebrane źródło informacji (a czasem dezinformacji), badacze z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii zauważyli jednak, że ludzie i tak zwracają najwięcej uwagi na wiadomości, które pasują do ich wcześniejszych opinii i przekonań (Journal of the American Medical Informatics Association).
Mikroskop w głowie
9 października 2008, 11:27Miniaturowe mikroskopy, które będzie można montować wewnątrz czaszki transgenicznych myszy, pozwolą połączyć aktywność neuronów z konkretnymi zachowaniami zwierzęcia. To ważne, ponieważ zmodyfikowane gryzonie od lat służą jako modele różnych ludzkich chorób, np. astmy, parkinsonizmu czy zaburzeń genetycznych (Nature Methods).
Uprzedzone do staruszków
24 sierpnia 2009, 10:24W jaki sposób przekonania dotyczące starszych osób wpływają na nie same i innych ludzi? Kwong See z kanadyjskiego University of Alberta ustaliła, że uprzedzenia wiekowe pojawiają się już u 3-latków (Educational Gerontology).
Biopaliwa niekoniecznie ekologiczne
6 kwietnia 2010, 09:43Biopaliwa mogą być nadzieją dla ekologii i gospodarki, ale energetyczna uprawa roślin może być bardzo szkodliwa dla środowiska. Jeśli rolnictwo energetyczne ma być ekologiczne i opłacalne, wymaga nowych metod i roślin uprawnych.
Korale pomogą w walce z rakiem
14 sierpnia 2010, 15:44Odkryte 600 kilometrów na wschód o Australii cenne, fluorescencyjne gatunki koralowców dostarczą pigmentów naukowcom badającym choroby nowotworowe. Niewykluczone, że pomogą ponadto w walce z globalnym ociepleniem.
